Mùa khô 2026–2027 đang đặt ra nhiều thách thức cho ngành nông nghiệp Việt Nam. El Niño được dự báo tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh, kéo theo nguy cơ nhiệt độ tăng cao, lượng mưa thiếu hụt và nguồn nước phục vụ sản xuất suy giảm.
Đối với khu vực Đông Nam Bộ, nơi có nhiều vùng chuyên canh sầu riêng, chôm chôm, xoài, bưởi, hồ tiêu, cao su và cây công nghiệp lâu năm, tình trạng thiếu nước kéo dài có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sinh trưởng, năng suất và chất lượng nông sản.
Vậy siêu El Niño 2026–2027 là gì, ảnh hưởng như thế nào đến nông nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các nhà vườn tại Đồng Nai và Đông Nam Bộ? Bà con cần chuẩn bị những gì để giảm thiểu thiệt hại?
1. Siêu El Niño là gì?
Siêu El Niño là hiện tượng khí hậu xảy ra khi nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực trung tâm và phía đông Thái Bình Dương gần xích đạo ấm lên bất thường trong một khoảng thời gian, đi kèm những thay đổi trong hoàn lưu khí quyển.
Hiện tượng siêu El Niño làm thay đổi quy luật phân bố mưa và nhiệt độ tại nhiều khu vực trên thế giới. Với Việt Nam, El Niño thường làm gia tăng nguy cơ nắng nóng, thiếu mưa, hạn hán và xâm nhập mặn, đặc biệt tại Nam Bộ và Tây Nguyên.
Siêu El Niño là cách gọi một sự kiện siêu El Niño có cường độ rất mạnh. Tuy nhiên, không nên chỉ dựa vào tên gọi để kết luận mức độ thiệt hại tại từng địa phương, bởi tác động thực tế còn phụ thuộc vào lượng mưa, nguồn nước, địa hình và điều kiện sản xuất.

Siêu El Niño 2026 – 2027 ảnh hưởng lớn tới ngành Nông nghiệp Việt Nam
El Niño 2026–2027 đang diễn biến ra sao?
Theo bản tin ngày 12/11/2026 của Trung tâm Dự báo Khí hậu thuộc Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Hoa Kỳ (NOAA), El Niño tiếp tục mạnh lên. Khả năng duy trì trạng thái mạnh đến rất mạnh trong giai đoạn tháng 1–3/2027 được dự báo ở mức trên 79%. Cơ quan này cũng ghi nhận khả năng sự kiện đạt mức lịch sử, xét theo chỉ số RONI, đang ở mức đáng chú ý.
Tại Việt Nam, cơ quan khí tượng đã cảnh báo nguy cơ thiếu nước, hạn hán và xâm nhập mặn trong mùa khô 2026–2027. Thời gian cần đặc biệt theo dõi là từ khoảng tháng 11/2026 đến tháng 5/2027 tại Nam Bộ và một số khu vực khác.
Như vậy, đây là giai đoạn người làm nông nghiệp cần chủ động chuẩn bị, thay vì chờ đến khi vườn cây xuất hiện dấu hiệu thiếu nước mới tìm cách khắc phục.
2. Ảnh hưởng của siêu El Niño 2026 đến nông nghiệp Việt Nam
El Niño không trực tiếp làm cây trồng chết hàng loạt, nhưng có thể tạo ra những điều kiện thời tiết bất lợi khiến cây suy yếu, giảm khả năng sinh trưởng và phát triển.
Một số tác động đáng quan tâm gồm:
Nắng nóng kéo dài, tăng bốc thoát hơi nước
Khi nền nhiệt tăng, nước trong đất và nước từ bề mặt lá thoát ra nhanh hơn. Cây trồng cần nhiều nước hơn để duy trì hoạt động sinh lý, làm mát và vận chuyển dinh dưỡng.
Nếu nguồn nước tưới không đáp ứng, cây dễ gặp tình trạng héo, cháy mép lá, giảm sinh trưởng và suy giảm sức chống chịu.
Thiếu nước tưới và suy giảm nguồn nước
Lượng mưa thiếu hụt trong mùa khô khiến mực nước tại ao hồ, sông suối và các công trình trữ nước có nguy cơ giảm.
Đối với những vùng sản xuất phụ thuộc vào nước mặt hoặc giếng khoan, tình trạng này có thể làm tăng chi phí bơm tưới, thậm chí không đủ nước để duy trì diện tích cây trồng hiện có.
Theo tài liệu hướng dẫn sản xuất nông nghiệp trong điều kiện hạn và xâm nhập mặn mùa khô 2026–2027, nguy cơ thiếu hụt nước ngọt cục bộ có thể kéo dài từ tháng 12/2026 đến tháng 5/2027.
Hạn hán và xâm nhập mặn
Tại những khu vực ven biển và hạ lưu sông, dòng chảy suy giảm có thể tạo điều kiện để nước mặn xâm nhập sâu hơn vào nội đồng.
Đây là nguy cơ đáng chú ý đối với vùng trồng lúa, cây ăn trái và các khu vực sử dụng nguồn nước sông để tưới tiêu. Nước có độ mặn vượt ngưỡng chịu đựng của cây có thể gây tổn thương rễ, cháy lá và ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng.
Tác động đến năng suất và chi phí sản xuất
Khi thời tiết bất lợi kéo dài, nhà nông có thể phải tăng số lần tưới, đầu tư hệ thống tưới tiết kiệm, mua nước hoặc thay đổi lịch chăm sóc.
Chi phí đầu vào tăng trong khi năng suất và chất lượng nông sản có nguy cơ giảm. Đây là áp lực lớn đối với những hộ sản xuất quy mô nhỏ và các vùng chuyên canh cây lâu năm.
3. Siêu El Niño ảnh hưởng thế nào đến nông nghiệp Đông Nam Bộ?
Đông Nam Bộ là khu vực có hoạt động sản xuất nông nghiệp đa dạng, với nhiều vùng trồng cây ăn trái và cây công nghiệp có giá trị kinh tế cao.
Các địa phương như Đồng Nai, Bình Phước, Tây Ninh, Bình Dương và khu vực Bà Rịa – Vũng Tàu có những điều kiện canh tác khác nhau. Vì vậy, mức độ ảnh hưởng của hạn hán sẽ không giống nhau giữa từng địa bàn. Tuy nhiên, mùa khô kéo dài và nguồn nước suy giảm có thể tạo ra những rủi ro chung sau:
Ảnh hưởng đến cây sầu riêng
Sầu riêng là cây trồng có giá trị kinh tế cao nhưng khá nhạy cảm với điều kiện nước và độ ẩm đất.
Khi thiếu nước kéo dài, cây có thể xuất hiện các biểu hiện:
- Lá héo, cháy mép hoặc giảm độ xanh.
- Sinh trưởng chậm, cây suy yếu sau thời gian mang trái.
- Hoa và trái non có nguy cơ rụng nếu cây bị stress nước.
- Khả năng nuôi trái và chất lượng trái có thể bị ảnh hưởng.
Đặc biệt, những vườn có bộ rễ yếu, đất thoát nước kém hoặc nguồn nước tưới hạn chế sẽ cần được theo dõi thường xuyên hơn.

Hạn hán do El Niño khiến sầu riêng bị héo khô
Ảnh hưởng đến chôm chôm, xoài, bưởi và các loại cây ăn trái khác
Nắng nóng và thiếu nước có thể làm cây giảm khả năng quang hợp, ảnh hưởng đến quá trình ra hoa, đậu trái và phát triển trái.
Đối với chôm chôm, xoài và bưởi, tình trạng thiếu nước vào thời điểm nhạy cảm có thể khiến hoa rụng, trái phát triển không đồng đều hoặc giảm chất lượng.
Những vườn đang xử lý ra hoa nghịch vụ cũng cần thận trọng. Không nên áp dụng biện pháp siết nước hoặc kích thích ra hoa theo một công thức chung khi điều kiện thời tiết và sức khỏe cây không phù hợp.
Ảnh hưởng đến hồ tiêu, cao su và cây công nghiệp lâu năm
Hồ tiêu có bộ rễ cần môi trường đất phù hợp để duy trì khả năng hấp thu nước và dinh dưỡng. Khi đất quá khô, cây dễ suy yếu, giảm sinh trưởng và tăng nguy cơ tổn thương.
Với cao su, khô hạn kéo dài có thể ảnh hưởng đến sinh trưởng và khả năng khai thác mủ. Những vườn cây lâu năm trên đất nhẹ, tầng đất mỏng hoặc thiếu nguồn nước dự trữ cần được quan tâm đặc biệt.
4. Nhà vườn Đông Nam Bộ cần làm gì để ứng phó?
Thay vì chờ hạn hán xảy ra, bà con nên chuẩn bị từ đầu mùa khô. Một số giải pháp thiết thực gồm:
Chủ động trữ nước từ mùa mưa
- Kiểm tra ao, hồ, bể chứa và hệ thống dẫn nước.
- Nạo vét, vệ sinh khu vực trữ nước nếu cần thiết.
- Ưu tiên dự trữ nước cho giai đoạn cây ra hoa, đậu trái và nuôi trái.
- Kiểm tra khả năng cấp nước của giếng và nguồn nước dự phòng.
Đối với vùng có nguy cơ xâm nhập mặn, cần kiểm tra chất lượng nước trước khi sử dụng để tưới cây.
Sử dụng hệ thống tưới tiết kiệm
Tưới nhỏ giọt và tưới phun phù hợp có thể giúp phân phối nước hiệu quả hơn, hạn chế thất thoát và chủ động kiểm soát lượng nước cung cấp.
Tuy nhiên, hệ thống cần được thiết kế theo loại cây, tuổi cây, đặc điểm đất và nguồn nước. Không nên tưới theo một thời lượng cố định cho mọi khu vườn.
Phủ gốc và giữ ẩm đất
Bà con có thể sử dụng vật liệu hữu cơ phù hợp như cỏ khô, rơm rạ, lá cây đã xử lý hoặc vật liệu phủ đất chuyên dụng.
Lớp phủ giúp giảm bốc hơi nước, hạn chế đất nóng lên và hỗ trợ duy trì độ ẩm vùng rễ. Khi phủ gốc, cần tránh để vật liệu ẩm mục áp sát thân cây nhằm hạn chế nguy cơ nấm bệnh.
Điều chỉnh lịch chăm sóc và bón phân
Trong thời gian cây bị thiếu nước, không nên bón phân với liều lượng cao hoặc kích thích cây sinh trưởng mạnh khi bộ rễ chưa đủ điều kiện hấp thu.
Cần theo dõi độ ẩm đất, tình trạng lá và sức khỏe cây để điều chỉnh lượng nước, phân bón phù hợp. Với cây đang mang trái, nên ưu tiên duy trì sức khỏe cây và hạn chế các biện pháp xử lý gây sốc.

Chủ động ứng phó với thời tiết cực đoan
Theo dõi dự báo khí tượng thủy văn
Nhà vườn nên thường xuyên cập nhật thông tin về lượng mưa, nhiệt độ, hạn hán và chất lượng nguồn nước từ cơ quan khí tượng, thủy lợi và khuyến nông địa phương.
Không nên dựa hoàn toàn vào dự báo chung cho cả vùng để quyết định lịch tưới hoặc xử lý mùa vụ tại từng vườn.
5. Những sai lầm cần tránh khi đối mặt với El Niño
Trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, một số cách chăm sóc tưởng như có lợi nhưng có thể khiến cây bị ảnh hưởng nặng hơn.
Bà con nên tránh:
- Tưới nước quá nhiều trong một lần: Có thể gây lãng phí nước và làm đất bị úng ở những khu vực thoát nước kém.
- Siết nước quá mức để xử lý ra hoa: Khi cây đã suy yếu, việc thiếu nước kéo dài có thể làm giảm sức sống và tăng nguy cơ rụng hoa, trái.
- Bón phân khi đất quá khô: Rễ cây khó hấp thu dinh dưỡng, trong khi nồng độ muối trong đất có thể tăng.
- Sử dụng nguồn nước chưa kiểm tra độ mặn: Có thể gây tổn thương rễ và ảnh hưởng đến sinh trưởng.
- Chờ cây héo mới tưới: Đây là dấu hiệu cây đã chịu áp lực thiếu nước; cần theo dõi độ ẩm đất thường xuyên để chủ động hơn.
Chủ động ứng phó siêu El Niño để bảo vệ mùa vụ 2026–2027
Siêu El Niño 2026–2027 là nguy cơ khí hậu đáng quan tâm đối với ngành nông nghiệp Việt Nam. Nắng nóng, thiếu mưa, hạn hán và suy giảm nguồn nước có thể tạo áp lực lớn lên sản xuất, đặc biệt tại Đông Nam Bộ trong mùa khô.
Đối với nhà vườn Đồng Nai và các địa phương lân cận, việc trữ nước sớm, áp dụng tưới tiết kiệm, phủ gốc giữ ẩm và điều chỉnh lịch chăm sóc là những giải pháp cần được ưu tiên.
Quan trọng hơn, mỗi vườn cây cần có phương án ứng phó dựa trên điều kiện đất, nguồn nước và đặc điểm sinh trưởng của từng loại cây. Chủ động chuẩn bị ngay từ bây giờ sẽ giúp giảm rủi ro, bảo vệ vườn cây và duy trì hiệu quả sản xuất trong mùa khô 2026–2027
📍 An Khánh Bình – Đại lý ủy quyền Kubota uy tín tại Đồng Nai và các tỉnh lân cận.
📞 Gọi ngay Hotline của Kubota An Khánh Bình: 0961.978.918 – 0974.994.932 – 0903.843.188
📍 Hoặc ghé thăm Trung tâm Dịch vụ của chúng tôi tại: 170 đường 21 tháng 4, Kp. Cẩm Tân, P.Hàng Gòn, Thành phố Đồng Nai
- Website: www.akbc.com.vn
- Youtube: @kubotaankhanhbinh1869
- Fanpage: kubotaankhanhbinh
